ዋና ፀሓፊ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ጉዳይ ትግራይ እንታይ ኢሉ?

ውድብ ሕቡራት ሃገራት ኣብ ክልል ትግራይ ዝረአ ዘሎ ናብ ጐንፂ ናይ ምምላስ ዝንባለታት ከምዘሻቕሎ ገሊፁ።

እቲ ሎሚ ብቤት ፅሕፈት ዋና ፀሓፊ ዝወፅአ መግለፂ፡ እቲ ሕብረት ሎሚቕነ ኣብ ኢትዮጵያ ብፍላይ ድማ ኣብ "ክልል ትግራይ ዝረአ ዘሎ ሓደሽቲ ምዕባለታት ብቐረባ ይከታተሎ ከምዘሎ" የመልክት።

እቲ መግለጺ ብስም ምክትል ወሃቢ ቃል እቲ ቤት ፅሕፈት ፋህራን ሃቅ ዝወጸ ኰይኑ፡ እቲ ሓድሽ ኩነታት ኣዝዩ ዘሻቕል ከምዝኰነን እቲ ዋና ፀሓፊ ብትኹረት ይከታተሎ ከምዘሎን ይሕብር።

ካብ ዝሓለፈ ቀዳመ ሰንበት ጀሚሩ ኣብ ከባብታት ወረዳ ፀለምንትን ደቡብ ትግራይን፡ ኣብ መንጐ ሓይልታት ትግራይን ሰራዊት ኢትዮጵያን፡ ግጭት ከም ዘጋጠመ ፀብፃባት ይሕብሩ።

ኣብ ዝሓለፉ መዓልታት ድማ፡ ኣብ ሰለስተ ከባብታት ዞባ ማእከል ትግራይ��� መጥቃዕቲ ድሮን ከምዝተፈፀመ ምፍላጥ ተኻኢሉ'ዩ።

በቲ መጥቃዕቲ ድሮን ሓደ ሰብ ህይወቱ ክስእን እንከሎ፡ ኣብ ልዕሊ ንብረት ጉድኣት ከምዝበፅሐ ቢቢሲ ትግርኛ ካብ ፖሊስ ዝረኸቦ ሓበሬታ የመልክት።

እዚ ከምዚ ኢሉ እንከሎ፡ ካብን ናብን ኣዲስ ኣበባን ከተማታት ትግራይን ዝግበር በረራ ነፈርቲ ካብ ዝቛረፅ ራብዓይ መዓልቱ ዝሓዘ ዀይኑ፡ ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ሻቕሎትን ምጭንናቕን ኣስዒቡ ከምዘሎ ፀብፃባጥ ይሕብሩ።

እቲ ሎሚ ኣንጊሁ ዝወፅአ መግለፂ ሕቡራት ሃገራት፡ እዚ ሓድሽ ምዕባለታት ከይጋደድ ስግኣት ከምዘለዎ ይጠቅስ።

"ኣብዚ እዋን'ዚ ኣብ [ትግራይ] ተጀሚሩ ዘሎ ወጥሪን ጎንፅን፡ ሰፊሕ ናይ ድሕነት ስግኣት ንክፍጠር ኣበርክቶ ገይሩ ኣሎ። ኣብ ልዕሊ ሲቪላት ዝህልዎ ፅልዋ ዓቢ ዀይኑ፡ ኣብቲ ገና ዳግማይ ንምህናጽን ንምሕዋይን ዝሰርሕ ዘሎ ዞባ ናብ ሰፊሕ ግጭት ናይ ምምላስ ሓደጋ አለዎ።"

እንታይ ፍታሕ ሓቢሩ?

እቲ መግለፂ ዋና ጸሓፊ፡ ኩሎም ተፃባእቲ ወገናት ነገራት ካብ ምግዳድ ክቝጠቡን፡ ፍልልያቶም ብሰላማዊ ዘተ ክፈትሑን ዳግማይ ምትእምማን ምፍጣር ዝዓለሙ ስጉምትታትን ክወስዱን ይጽውዕ።

ከምኡ ድማ፡ እቲ ኣብ ፕሪቶርያ ዝተፈፀመ ስምምዕ ቀዋሚ ምቁራጽ ተጻብኦታት፡ ሙሉእ ብሙሉእ ክፍጸም ይላቦ።

ውዕል ፕሪቶርያ ኣብ 2022 ካብ ዝፍረም ጀሚሩ ዝተረኽበ እወታዊ መኽሰብ ምሕላው ኣገዳሲ ምዃኑ እውን የጉልሕ።

ኣብ መወዳእታ፡ ዋና ጸሓፊ ምስ ሕብረት ኣፍሪቃን ዞባዊ ትካላትን ብምትሕብባር፡ ነቲ ኣብ ትግራይ ተፈጢሩ ዘሎ ግጭት ብሰላማዊ ዘተ ንምፍታሕ ድልውነቱ ኣረጋጊፁ።

ኣብ ትግራይ፡ ተገልገልቲ ባንክ ኣብ መዓልቲ ልዕሊ 2,000 ብር ከየውፅኡ ዝተደረቱ ዀይኖም፣ እቲ ምዕባለታት ኣብ ልዕሊ ህዝቢ ከቢድ ሻቕሎት ፈጢሩ ይርከብ።

መንግስቲ ፈዴራል ዛጊድ ብዛዕባ'ዚ ዳግማይ ናብ ምሉእ ኲናት ከይዓርግ ስግኣት ፈጢሩ ዝርከብ ግጭት መግለፂ ኣይሃበን።

ፕረዚደንት ግዝያዊ ምምሕዳር ትግራይ ትማሊ ኣብ ዝሃቦ መግለፂ፡ እቲ ኣብ ከባብታት ፀለምቲ ዝተፈጥረ ጐንፂ ዘረጋገፀ ዀይኑ፡ ሓይልታቱ ናብ ግጭት ናይ ምእታው ድሌት ከምዘይብሎም ተዛሪቡ።

ሓይልታቱ ኣብቲ ከባቢ ኣብ ልዕሊ ተወለድቲ ዝበፅሕ ዘሎ ግፍዒ ንምክልኻል ናብቲ ከባቢ ከምዝተንቀሳቐሱን ዝዀነ ግጭት ናይ ምጅማር ባህጊ ከምዘየለን ሓቢሩ።

እንተዀነ፡ እቶም ብመሰረት ውዕል ፕሪቶርያ ዕልባት ክረኽቡ ይግባእ ዝበሎም ዓበይቲ ጉዳያት ሕዚ'ውን ብሰለማዊ ዘተ ዕልባት ክረኽቡ ምምሕዳሩ ቀዳምነት ከምዝህብ፡ ኣብቲ ብቴሌቪዥን ትግራይ ዝተመሓላላፈ ቃለ መሓትት ኣብሪሁ።

ዛዕባታት ተመዛበልት ኣልዒሉ ዝተዛረበ ጀነራል ታደሰ፡ ምምሕዳራት ምዕራብ ትግራይን ጸለምትን ብመሰረት እቲ ውዕል ናብ ንቡር ምምሕዳሮም ክምለሱ ፀዊዑ።

ብፍላይ እቲ ኣብ ገለ ከባብታት ትግራይ ዝተፈፀመ ማጥቃዕቲ ድሮን ድማ እቲ ኩነታት ናብ ሙሉእ ጐንፂ ዘሰጋግር ስጉምቲ ክብል ኰኒኑ።